Tips



ဒစ္ဘရိတ္ဆူညံသံမ်ားကိုစစ္ေဆးျပဳျပင္ျခင္း

ဘရိတ္ဆူညံသံမ်ားသည္ ပတ္ဝန္းက်င္တြင္ရွိေသာ ခရီးသြားျပည္သူမ်ားကို အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္ေစသည္။ ပတ္ဝန္းက်င္ ညစ္ညမ္းမႈတြင္ လူသားတို႔၏ အၾကားအာရံုကို ထိခိုက္ေစေသာ ဆူညံသံမ်ဳိးစံု ပါဝင္သည္။

 

ဆူညံသံမ်ားကို အခ်ိန္ၾကာၾကာ ဆက္တိုက္ၾကားေနရပါက လူသားတုိ႔၏ က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစသည္။ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားကို ခံစားရၿပီး က်ယ္ေလာင္ဆူညံေသာအသံမ်ားသည္ ပတ္ဝန္းက်င္ရွိ လူသားမ်ားကို နားေလးေရာဂါ ျဖစ္ေပၚေစသည္။ ဆူညံသံမ်ားသည္ လူတို႔ကို စိတ္အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္ေစရံုသာမက ေခါင္းကိုက္ျခင္းေဝဒနာမ်ားကိုပါ ခံစားရေစႏိုင္သည္။

 

လမ္းမႀကီးမ်ားေပၚတြင္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ဳိးစံုမွ ထြက္ေပၚလာေသာ အင္ဂ်င္စက္သံမ်ား၊ အိတ္ေဇာေပါက္ကဲြသံမ်ား ေလ်ာ့က်ေစရန္ အိတ္ေဇာ အသံလံုဘူးမ်ားျဖင့္ ထိန္းခ်ဳပ္သည္။ ဘတ္စ္ကားမ်ားႏွင့္ ထရပ္ကားမ်ားတြင္ က်ယ္ေလာင္ စူးရွေသာ ဟြန္းသံ မျဖစ္ေပၚေစရန္ Air Horn မ်ား တပ္ဆင္သံုးစဲြမႈကို တားျမစ္ထားၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ ဟြန္းသံကင္းမဲ့ဇုန္မ်ား သတ္မွတ္ထားျခင္းမွာလည္း ဆူညံသံမ်ားကို ေလ်ာ့နည္းသက္သာေစရန္အတြက္ ရည္ရြယ္ထားျခင္းျဖစ္သည္။

 

ကားဘရိတ္စနစ္တြင္ ဆူညံသံမ်ား ျဖစ္ေပၚတတ္သည္။ ထုိအသံမ်ားသည္ ဘရိတ္လိုင္နာႏွင့္ ဘရိတ္ဒရမ္ မ်က္ႏွာျပင္ ပြတ္တိုက္မိရာမွ တုန္ခါမႈျဖစ္ေပၚလာၿပီး ဆူညံသံမ်ား ထြက္ေပၚလာျခင္းျဖစ္သည္။ ဒစ္ဘရိတ္စနစ္တြင္ Brake Pad ႏွင့္ ဘရိတ္ Rotor မ်က္ႏွာျပင္ ပြတ္တိုက္မိရာမွ တုန္ခါႏႈန္း ျမင့္မားလာၿပီး ဆူညံသံမ်ား ထြက္ေပၚျခင္း ျဖစ္သည္။

 

Hydraulic Brake စနစ္တြင္ Disc ဘရိတ္စနစ္ႏွင့္ Drum ဘရိတ္စနစ္ဟူ၍ ႏွစ္မ်ဳိးရွိသည္။ ကားဘရိတ္ ဖမ္းျခင္းသည္ အေရြ႕စြမ္းအင္ကို ပြတ္တိုက္မႈျဖင့္ အပူစြမ္းအင္သုိ႔ ေျပာင္းလဲေစျခင္းျဖစ္သည္။ ကားဘီးမ်ား ဘရိတ္ရွဳးၿငိေနလွ်င္ အပူခ်ိန္ တျဖည္းျဖည္း တက္လာၿပီး အပူလြန္ကာ ဘရိတ္ေညွာ္နံ႔မ်ားပါ ထြက္လာတတ္သည္။ ဘရိတ္စနစ္တြင္ ပြတ္တုိုက္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာေသာ အပူကို ျမန္ျမန္ေအးသြားေစရန္ အေအးခံစနစ္လိုသည္။

 

ေခတ္ေပၚ လူစီးကားမ်ားတြင္ ဒရမ္ဘရိတ္ထက္ ဒစ္ဘရိတ္စနစ္ကို တပ္ဆင္သံုးစဲြျခင္းမွာ ဒစ္ဘရိတ္စနစ္တြင္ ဘရိတ္ အစိတ္အပိုင္းမ်ား ျပန္လည္ အေအးခံရန္ လြယ္ကူ လွ်င္ျမန္ႏိုင္သည္။ ဘရိတ္ဖမ္းအား ပို၍ ေကာင္းသည္။ ဒစ္ဘရိတ္ကို ေရွ႕ဘီးတစ္ခုတြင္ အသံုးမ်ားၿပီး ေနာက္ဘီးမ်ားကို ဒရမ္ဘရိတ္စနစ္ အသံုးျပဳထားသည္။ ေခတ္ေပၚကားမ်ားတြင္ ABS (Anti-lock Brake System) ကို ေလးဘီးစလံုး အသံုးျပဳထားသျဖင့္ ဘရိတ္စနစ္ကိုလည္း ABS ဘရိ္တ္စနစ္ႏွင့္ အံဝင္ ခြင္က်ေသာ Disc Brake စနစ္ကို ေလးဘီးစလံုး အသံုးျပဳလာျခင္းျဖစ္သည္။

Disc Brake စနစ္သည္Hydraulic ဆီဖိအားျဖင့္သာ အလုပ္လုပ္ေသာ စနစ္ျဖစ္သည္။ ဒရိုင္ဘာ ေျခနင္းဖ်ားမွ နင္းခ်လိုက္ေသာ ဘရိတ္ေျခနင္းတံသည္ မာစတာဆလင္ဒါရွိ ဘရိတ္ပစၥတင္ကို တြန္းသည္။ ဆလင္ဒါႏွင့္ ပစၥတင္ၾကားတြင္ ဘရိတ္ဝါရွာမ်ားရွိၿပီး ရာဘာဝါရွာမ်ားက ဘရိတ္ဆီကို ဖိအားျဖင့္ တြန္းပို႔သည္။ တြန္းပို႔လိုက္ေသာ ဘရိတ္ဆီမ်ားသည္ ဘရိတ္ပိုက္လိုင္းမွတစ္ဆင့္ သက္ဆိုင္ရာ ဘီးအသီးသီးရွိ Wheel ဆလင္ဒါမ်ားသို႔ ေရာက္ရွိသြားသည္။

 

ဒစ္ဘရိတ္မ်ားတြင္ ဒစ္ဘရိတ္အံု႔သို႔ ဘရိတ္ဆီဖိအားမ်ား သက္ေရာက္ၿပီး ဒစ္ဘရိတ္ ပစၥတင္ကို တြန္းပို႔သည္။ ထုိတြန္းအား မ်ားသည္ ဘရိတ္ပစၥတင္မွ ဘရိတ္ Pad ျပားကို သက္ေရာက္သည္။ ဖိအားသက္ေရာက္မႈေၾကာင့္ ဘရိတ္ Rotor Disc ျပားကို Brake Pad ျပား ႏွစ္ခ်ပ္က မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္ ညွပ္ဖိထားသည္။ ဒရိုင္ဘာေျခဖ်ားမွ ဘရိတ္နင္းအား မ်ားလွ်င္ ဒစ္ဘရိတ္ Rotor ေပၚသို႔ သက္ေရာက္အားမ်ားၿပီး လည္ပတ္ႏႈန္းအရွိန္ကို ေလ်ာ့က်သြားေစသည္။ ေနာက္ဆံုး အကြာအေဝး တစ္ခုအတြင္း ကားက ိုရပ္တန္႔သြားေစသည္။

 

Disc Brake စနစ္တြင္ ရွိေသာ Rotor ကုိ ဘရိတ္ Pad ႏွစ္ခ်ပ္က ဆီဖိအားျဖင့္ ညွပ္ဖမ္းလုိက္သျဖင့္ ပြတ္မႈအား ျဖစ္ေပၚေစၿပီး ထုိပြတ္မႈအားေၾကာင့္ Rotor လည္ပတ္မႈ Speed ကို ေလ်ာ့က်သြားေစျခင္းျဖင့္ ယာဥ္ကိုရပ္တန္႔ေစသည္။ Brake Pad အျပားမ်က္ႏွာျပင္တြင္ ပြတ္မႈအား တန္ဖုိးျမင့္ေသာ ဘရိတ္လိုင္နာသားတပ္ဆင္ထား၍ လည္ပတ္ေနေသာ Rotor ဒစ္ျပားကို ညွပ္ဖိ ဖမ္းလုိက္ေသာအခါ လည္ပတ္ရွိ္န္ေလ်ာ့က်သြားေစၿပီး ရပ္တန္႔သြားေစျခင္း ျဖစ္သည္။ Brake Pad ႏွင့္ Rotor ျပားပြတ္တိုက္မႈ ျဖစ္စဥ္တြင္ အပူမ်ား ထြက္လာၿပီး ပတ္ဝန္းက်င္ ေလေအးႏွင့္ ထိေတြ႕ပါက ဘရိတ္ယူနစ္ကို ေအးသြားေစသည္။

 

ဒရိုင္ဘာက ဘရိတ္နင္းထားသည္ကို ျပန္လြႊတ္ပါက ဘရိတ္မာစတာ ဆလင္ဒါသည္ စပရိန္တြန္းအားေၾကာင့္ မူလေနရာသို႔ ျပန္ေရြ႕သြားမည္။ ထုိအခါ ဘရိတ္ဆီဖိအားမ်ားလည္း ျပန္လည္ ေလ်ာ့က်သြားၿပီး ဒစ္ဘရိတ္ ယူနစ္မွ ဘရိတ္ Pad ျပားမ်ားသည္ Rotor ကို ဖမ္းညွပ္ထားရာမွ ျပန္ကြာသြားလိမ့္မည္။ Rotor ႏွင့္ ဘရိတ္ Pad ျပား ကြာသြားသျဖင့္ Rotor လြတ္လပ္စြာလည္ခြင့္ရသြားသည္။

 

ဘရိတ္ဖမ္းလုိက္လွ်င္ ဒစ္ဘရိတ္မွ ဆူညံသံမ်ား ထြက္ေပၚလာရျခင္း အေၾကာင္းတရားမ်ားမွာ-

 


ဘရိတ္ဖမ္းထားစဥ္ ဘရိတ္Pad တုန္ခါျခင္း
ဘရိတ္Pad လိုင္နာပြတ္တိုက္မႈေၾကာင့္ျမည္သံထြက္ျခင္း
ဘရိတ္Pad လိုင္နာျပား၊ ကုန္ခါနီးပါးလႊာလြန္းေသာေၾကာင့္ 
ပြတ္တိုက္စဥ္ အသံျမည္ျခင္း
ဘရိတ္ Rotor မ်က္ႏွာျပင္တြင္ မညီညာေသာ အစင္းေၾကာင္းမ်ား၊ 
လိႈင္းမ်ားရွိေနျခင္းေၾကာင့္ အသံျမည္ျခင္း

ခၽြ

တ္ယြင္းအားနည္းခ်က္မ်ားကိုစစ္ေဆးျပဳျပင္ျခင္း 

ဒစ္ဘရိတ္မွ ထူးျခားေသာ ဆူညံသံႏွင့္ တုန္ခါမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚလာပါက အေသးစိတ္စစ္ေဆး၍ အေျဖရွာရပါမည္။ ဒစ္ဘရိတ္ယူစနစ္သည္ ကားဘီးႏွင့္ တဲြလ်က္ရွိၿပီး လမ္းေပၚမွ ရႊြံ႕၊ သဲ၊ ေရ ႏွင့္ အညစ္အေၾကးမ်ား အၿမဲေပက်ံ ညစ္ေထးေန တတ္သျဖင့္ ဘရိတ္အစိတ္အပုိင္းမ်ား ပြန္းစားၿပီး သံေခ်းတက္၍ ဂ်မ္းျဖစ္ႏိုင္သည္။

 

ဘရိတ္ေလျခဴေခါင္း၊ ဘရိတ္ပိုက္အဆက္၊ ဘရိတ္ပုိက္ေပ်ာ့မ်ားမွ ဘရိတ္ဆီ ယိုစိမ့္ႏိုင္သည္။ ကားေအာက္ပိုင္း ဆပ္စပန္းရွင္း အစိတ္အပိုင္းမ်ားႏွင့္ ဘရိတ္အစိတ္အပိုင္းမ်ားကို ေရပန္းအားေကာင္းေကာင္းႏွင့္ ထုိးေဆးပါ။ ရႊံ႕၊ သဲ၊ အညစ္အေၾကးမ်ားကို သန္႔ရွင္းေဆးေၾကာၿပီးမွ ဘရိတ္ ဆားဗစ္စင္လုပ္ပါ။ ဘရိတ္ Pad တုန္ခါမႈ ျဖစ္ျခင္းသည္ ဘရိတ္ကလစ္ပါ အထိုင္ေနရာ၌ ဘရိတ္ Pad ျပား ေခ်ာင္ေနလွ်င္လည္း ျဖစ္ႏိုင္သည္။ တုန္ခါမႈကို ထိန္းေပးေသာ Noise Shim ျပားႏွင့္ Anti-Rattle Clips မ်ားကို စစ္ေဆးပါ။ ကလစ္ပါအတုိင္း Bolt-Nut မ်ား ေခ်ာင္ေနသလား၊ ေလ်ာ့ေနသလားစစ္ေဆးပါ။

 

အခ်ဳိ႕ေသာ ဘရိတ္ Pad လိုင္နာအသားမ်ားသည္ ဆူညံသံကို ပို၍ ျဖစ္ေပၚေစသည္။ ဆူညံသံသက္သာေစေသာ ဘရိတ္ Pad လိုင္နာ ရွဴးသားကို ေျပာင္းလဲ အသံုးျပဳပါ။ Graphite, Carbon ႏွင့္ Rubber ကြန္ေပါင္းသားမ်ားကို ေရာစပ္ ျပဳလုပ္ထားေသာ အထူးလိုင္နာမ်ားသည္ ဆူူညံသံကိုပေပ်ာက္ေစသည္။ Nonmetallic အမ်ဳိးအစားျဖစ္ေသာ ‘Cerimicenhanced’ ေဖာျမဴလာႏွင့္ အထူးစီမံ ျပဳလုပ္ထားေသာဘရိတ္ Padဒီဇိုင္းသည္ ဆူညံသံမ်ားကို ဖယ္ရွားႏိုင္သည္။

 

ဘရိတ္ Pad လိုင္နာရွဴးအသား ကုန္ခါနီး ပါးလႊားလြန္းေသာ အေျခအေနတြင္ ဘရိတ္ဖမ္းပါက Rotor သံျပား မ်က္ႏွာျပင္ႏွင့္ ဘရိတ္ Pad သံျပားမ်က္ႏွာျပင္တို႔ ပြတ္တိုက္လွ်င္ သံသံခ်င္းျဖစ္၍ ျမည္သံထြက္မည္။ ဘရိတ္ရွဴးလိုင္နာပါးေနေသာ ဘရိတ္ Pad အျခမ္းမ်ားကို အသစ္လဲေပးသင့္သည္။ ဘရိတ္ Rotor မ်က္ႏွာျပင္ႏွင့္ ဘရိတ္ Pad ၾကားတြင္ သဲၾကမ္းမ်ားေၾကာင့္ Rotor မ်က္ႏွာျပင္မ်ားတြင္ အစင္းရာမ်ား မညီမညာ ျဖစ္ေပၚေနတတ္သည္။ မညီမညာေသာ Rotor ကို ဘရိတ္ Pad ျဖင့္ ဖမ္းညွစ္ပါက တုန္ခါမႈျဖစ္ၿပီး အသံျမည္လာတတ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ မ်က္ႏွာျပင္စားၿပီး မညီမညာျဖစ္ေနေသာ Rotor မ်ားကို တြင္ခံုေပၚတင္၍ စက္ခုတ္စားေပးျခင္း (Machin- ning) ျပဳလုပ္ေပးရသည္။

 

Disc ဘရိတ္အံုမွ ကလစ္ပါ ႏွင့္ ပစၥတင္ၾကားတြင္ ဘရိတ္ဆိီ လံုေနေစရန္ ဝိုင္းဆီး (Oil Seal) ႏွင့္ သဲကာ (Dust Boot ) ကို တပ္ဆင္ေပးထားသည္။ အသံုးျပဳခ်ိန္ သက္တမ္းၾကာလာပါက ရာဘာဝိုင္းဆီးမ်ား ပြန္းစားၿပီး ထိုေနရာမွ ဘရိတ္ဆီ ယိုႏိုင္ သည္။ ပစၥတင္မ်က္ႏွာျပင္တြင္လည္း ပြန္းစားျခင္း၊ သံေခ်းတတ္ျခင္းမ်ား ျဖစ္ပါ ဘရိတ္ဆီ ယုိစိမ့္ႏိုင္သည္။ ဘရိတ္စနစ္ တစ္ခုလံုးကို တစ္ႏွစ္ တစ္ႀကိမ္ခန္႔ ဘရိတ္ဆားဗစ္စင္ လုပ္ေဆာင္ေပးသင့္သည္။ ဘရိတ္ဆားဗစ္စင္ လုပ္လွ်င္ ဘရိတ္ကလစ္ပါ ႏွင့္ ဘြတ္ရွင္း (Bushing) တုိ႔ကို ေဆးေၾကာသန္႔ရွင္းၿပီး ဘရိတ္စနစ္တစ္ခုလံုးကို အမဲဆီထည့္သင့္ေသာ ေနရာမ်ားတြင္ အပူခံအမဲဆီ ထည့္ေပးသင့္သည္။

 

ဘရိတ္ဆားဗစ္စင္ လုပ္လွ်င္ အခ်ဳိ႕ကားမ်ားတြင္ ေနာက္ဘီးဘရိတ္စနစ္သည္ ဒရမ္ဘရိတ္ အမ်ဳိးအစား ျဖစ္တတ္သည္။ ဘရိတ္ဆားဗစ္စင္ လုပ္လွ်င္ ဘီးေလးဘီးလံုး လုပ္ေဆာင္မွ ျပည့္စံုသည္။ ဒရမ္ဘရိတ္စနစ္တြင္ အမ်ားဆံုး ျဖစ္တတ္ေသာ ျပႆနာမွာ ဒရမ္အတြင္းပိုင္း မ်က္ႏွာျပင္တြင္ သဲမ်ားဝင္ၿပီး ဘရိတ္ဖမ္းလိုက္လွ်င္ ဘရိတ္ရွဴးလိုင္နာႏွင့္ ဘရိတ္ဒမ္ကို ပြန္းစားမႈ ျမန္ေစျခင္းျဖစ္သည္။ ဘရိတ္ဒရမ္မ်က္ႏွာျပင္ အတြင္းပိုင္း မညီမညာ ျဖစ္ေနျခင္းကို စစ္ေဆးၿပီး အစင္းေၾကာင္းမ်ား ရွိလွ်င္ စက္စား၍ မ်က္ႏွာျပင္ ညွိေပးရမည္။ ဘရိတ္ရွဴးလိုင္နာႏွင့္ ဘရိတ္ဒရမ္ အကြာအေဝးကို ခ်ိန္ညွိေပးရသည္။ Wheel, Cylinder ႏွင့္ Piston ဝါရွာ အေျခအေနမ်ား ဘရိတ္ဆီ ယိုစိမ့္မႈ ရွိ/မရွိ စစ္ေဆးရမည္္။ ဝါရွာမ်ား မေကာင္းပါက ဝါရွာ အသစ္မ်ား တစ္ၿပိဳင္တည္း လဲေပးသင့္သည္။

 

ကားတစ္စီးတြင္ ဘရိတ္စနစ္သည္ ေဘးကင္းလံုၿခံဳမႈအတြက္ အေရးႀကီးေသာ အစိတ္အပိုင္းျဖစ္သည္။ ဘရိတ္ေကာင္းမွ လမ္းေပၚမွ အႏၱရာယ္မ်ားကို ေရွာင္တိမ္းႏိုင္မည္။ ဘရိတ္စနစ္ တုန္ခါျခင္း၊ ဆူညံသံမ်ား ထြက္ေပၚျခင္းမ်ားသည္ ဘရိတ္မေကာင္းေသာ လကၡဏာမ်ားျဖစ္သည္။ အသံုးမ်ားေသာ တကၠစီအငွားယာဥ္မ်ားႏွင့္ ခရီးသည္တင္ဘတ္စ္ကား မ်ားတြင္ ဘရိတ္စနစ္သည္ အေရးႀကီးပါသည္။ ေျခာက္လတစ္ႀကိမ္ခန္႔ ဘရိတ္စနစ္ကို စစ္ေဆးျပဳျပင္ရန္ လုိအပ္ပါသည္။

 

Credit; ဆရာမာစတာ

Read times
Rate this item
(1 Vote)